Deepfake: de frontale aanval op geloofwaardigheid

 

Het is een fenomeen dat al een tijdje circuleert, deepfake, maar wat is het en wat doet het met mensen? Hoe beschadigend is het?

Deepfake is een technologie voor het samenstellen van beelden van mensen met behulp van AI op basis van bestaand beeldmateriaal. Dat vind ik op zich al een extreem zorgwekkende ontwikkeling, daar deepfakes voor veel doeleinden gebruikt kunnen worden, verreweg de meeste daarvan zijn zeer kwaadaardig en beschadigend.

Het is hierdoor wel zeker dat een goed gemaakte deepfake zijn weerslag op mensen heeft. Recentelijk slachtoffer daarvan is niemand minder dan Diederik Gommers, u weet wel, die meneer die als geneeskundige tijdens de coronapandemie niet van het tv-scherm te slaan was.

Hij is van mening dat zijn reputatie door de deepfake te grabbel wordt gegooid. Hij is dan ook van mening dat de overheid de medische wereld moet helpen met het bestrijden van deepfake video’s waarin behoorlijk misleidende claims worden gedaan.

Daar ben ik het volledig mee eens, want deepfakes beschadigen mensen op een dusdanige manier dat ze nauwelijks nog kunnen functioneren.

Nou is Diederik Gommers tegen wil en dank een BN’er, maar hoe zou ik reageren als er een deepfake van mij op het internet zou verschijnen? Laat ik er even heel duidelijk in zijn dat ik er woedend over zou worden, want door een deepfake wordt dan niet alleen mijn portretrecht geschonden, maar ook mijn geloofwaardigheid als mens.

Daarnaast zou ik bij de politie aangifte gaan doen, iets wat psycholoog Erik Scherder ook heeft gedaan, want het verspreiden van een deepfake met mijn hoofd erop is een grote inbreuk op mijn privéleven.

Maar hey, er bestaan voor zover ik weet geen deepfakes met mijn hoofd erin, en daar prijs ik mij gelukkig mee. Maar er zijn ook deepfakes bekend van bekende Nederlandse vrouwen die op die manier zwaar in hun geloofwaardigheid én hun privéleven werden aangetast. Ik heb het over de zogenaamde sekstapes van… Vul maar een naam van een bekende Nederlandse vrouw in.

Ik ken de namen van de betreffende vrouwen, maar ik schrijf hun namen niet in deze column daar ik niet de persoon wil zijn die hun reputatie nog dieper wil beschadigen. Met een van hen heb ik via Facebook regelmatig contact waardoor het me zeer duidelijk is dat haar ervaring met deepfake haar zeer veel pijn heeft gedaan en haar veel ellende heeft bezorgd. Ze liet laatst nog aan me weten dat ze het zeer waardeert dat ik op internetplatforms nergens haar naam noem, iets wat voor mij vanzelfsprekend is. Dat zou voor meer mensen moeten gelden, en dan met name voor de mensen die deepfakes maken, want voor hen wens ik niet veel goeds.

Kortom: de deepfaketechnologie had nooit uitgevonden mogen worden, waardoor ik dan ook hoop dat AI en de wetgeving er op den duur voor kunnen zorgen dat het niet meer geproduceerd kan worden, en dat de mensen die zich schuldig maken aan het produceren van deepfakes er zwaar voor gestraft zullen worden.

Copyright, John Kukken, 2025, alle rechten voorbehouden